Page 3 - TELLAL - Sayı 9
P. 3

FAİZ ORANLARINDAKİ ARTIŞIN KONUT KREDİSİ KULLANACAK TÜKETİCİLERE ETKİSİ

                              Doç. Dr. Ali HEPŞEN (İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Finans Ana Bilim Dalı)

       Hızlı nüfus artışı, bölünen aileler,   duruma baktığımızda, konut   kurumun konuta el koymasını ve
       kentleşme, gelir düzeylerinin    fiyatlarının yüksek olması ailelerin   satışa çıkarmasını gerekli kılıyor. O
       yükselişi, hızla gelişen inşaat   konut satın alımında belli bir oranda   halde kredi kullanımı sırasında hane
       teknolojisi gibi nedenlerden dolayı   banka kredisi kullandığı gerçeğini   halkının ödeme gücü çerçevesinde
       konut üretimi ve satışı sürekli bir   göstermektedir. Türkiye Bankalar   doğru miktarda kredinin kullanımı
       artış göstermektedir. Aslında konut   Birliği’nin yayınladığı istatistikler   son derece önemli. Konut Satın
       niteliğindeki gayrimenkuller, bir   incelendiğinde toplamda 1,7 milyon   Alma Gücü Endeksi ise bunu
       barınma aracı olmalarının ötesinde,   kişiye yaklaşan ve 100 Milyar TL’yi   ölçümlüyor ve bizlere önemli veriler
       yarın için bir güvence, bir yatırım   aşan ölçekte konut kredisi   sunuyor. Endeks hesaplamalarında
       aracı ya da gerektiğinde teminat   kullanıldığını söylemek mümkündür.   100 baz değer, hane halkı için ideal
       olarak gösterilen bir mal özelliğine   Öte yandan, faiz oranları ile konut   bir geri ödeme planı noktasını işaret
       sahiptirler. Ancak konutların pahalı   kredilerinin gelişimi irdelendiğinde   ederken; 100’ün altındaki
       olması ve yaşanılan ülkenin sosyo-  ise iki değişken arasında yüksek   değerlerde ise kredi ödemelerinin   Aslında Konut Satın Alma Gücü
       ekonomik şartlarından kaynaklanan   korelasyonun varlığı herkesçe kabul   zora girmesi söz konusu.    Endeksi benzeri analitik çalışmalar,
       problemler nedeniyle, birçok     edilen bir gerçek.                                              konut kredisi sağlayan kurumlar
       gayrimenkul yatırımcısı bunların                                 Aşağıdaki tabloda görüldüğü      açısından kredi riskinin önceden
       bedelini tamamen nakit ödeyecek   Konut kredisi faiz oranları Ocak   üzere, Konut Satın Alma Gücü   belirlenmesi anlamında, kredi
       kaynağa sahip değildir. Bu durumda,   ayında ortalama aylık 0,9% idi,   Endeks hesaplamalarına   müşterisinin hangi vadede ve
       konutlar borçlanma yoluyla       Türkiye Cumhuriyet Merkez       baktığımızda konut kredisi aylık   hangi kredi-değer oranı üzerinden
       sağlanan fonlarla alınabilmektedir.   Bankası’nın faiz artırım kararı ile   faizlerindeki 0,10’luk artış endeks   kredi kullanması gerektiğinin
       Bir başka ifade ile, konut sorunu ve   birlikte konut kredisi faiz   değerini 5 puan azaltırken;   belirlenmesinde; gayrimenkul
       buna karşı geliştirilen çözümler   oranlarında artış eğilimine girildi.   faizlerdeki 0,3’luk artış ise endeks   proje geliştiricileri açısından inşa
       ülkelerin içinde bulunduğu sosyal ve   Haliyle bu durum yeni konut kredisi   değerini 13 puan azaltıyor. Bunun   edilecek konutlara maksimum
       ekonomik şartlarla doğrudan ilişkili   kullanacakların geçmiş dönemlere   anlamı Şubat ayında Örnek 1   talebin yaratılması anlamında doğru
       olmakla birlikte, bunların       kıyasla daha fazla maliyete     semtinde ev almak isteyen bir aile   fiyat politikasının tespitinde ve
       finansmanına ilişkin kaynak      katlanmaları anlamına da geliyor.   1% kredi faiz oranı ile borçlanırsa,   konut kredisi kullanıcıları
       problemi en temel sorun olarak   Ancak diğer taraftan kredi veren   kredi vadesi olan 120 ay boyunca   açısından ise geri ödemelerin
       karşımıza çıkmaktadır.           kuruluşların beklentisi kredi   aylık fazladan 1.000 TL’lik fona   sürdürülebilirliğinin sağlanması
                                        ödemelerinin tam ve zamanında   ihtiyaç duyacak. Ev fiyatlarının göreli   anlamında hane halkı geliri ile
       Konut satın almak isteyen kişilere   gerçekleştirilmesi; 5582 Sayılı Konut   olarak daha düşük olduğu Örnek   orantılı doğru miktarda borçlanma
       ihtiyaç duydukları fonların      Finansmanı Kanunu’nda ödemenin   2’de ise aylık ek fon ihtiyacı 250 TL.   sınırının belirlenmesi için önemli
       sağlanması konut finansmanının en   iki  kez üst üste yapılamaması,   olacak.                    sonuçlar sunmaktadır.
       temel amacıdır. Etkin bir konut
       finansman sistemi; fon fazlası olan                                                  KONUT KREDİSİ AYLIK FAİZ ORANLARI
       birimlerden gerekli fonları       ÖRNEK 1                                   0.90%        1.00%         1.10%         1.20%
       toplayarak, bunları konut almak için   Konut Büyüklüğü:                      120          120           120           120
       borçlanma ihtiyacında olan kişi ya   Konut Ortalama Birim Fiyatı            5,052 TL     5,052 TL     5,052 TL      5,052 TL
       da kurumlara aktarmak zorundadır.   Konut Ortalama Satış Fiyatı:           606,240 TL   606,240 TL   606,240 TL    606,240 TL
       Yine, konut finansman piyasasının   Kredi Değer Oranı:                       75%          75%           75%          75%
       etkinliği, o piyasada arz edilebilir   Vade (Ay):                            120          120           120           120
       yeterli miktarda uzun vadeli konut   Kredi Toplamı:                        454,680 TL   454,680 TL   454,680 TL    454,680 TL
       kredilerinin varlığı ile          Toplam Kredi Ödemesi:                    745,422 TL   782,800 TL   821,112 TL    860,330 TL
       değerlendirilmektedir. Piyasaya
                                         Toplam Kredi Ödemesindeki Değişim:          *         37,378 TL     75,690 TL    114,908 TL
       gayrimenkul satın alınacak düzeyde
                                         Konut Satın Alma Gücü Endeksi:             100           95           91            87
       kredinin arz edilmesi, ödenebilecek
                                         Konut Satın Alma Gücü Endeksindeki Değişim:   *       - 5 PUAN      - 9 PUAN     - 13 PUAN
       koşullarda bunların sunulması ve
                                         Hane Halkı Aylık Ek Fon İhtiyacı:           *          1,000 TL     1,900 TL      2,900 TL
       geri ödeme sürelerinin uzun bir
                                                                                            KONUT KREDİSİ AYLIK FAİZ ORANLARI
       vadeye yayılması, konut
       finansmanının başarısını belirleyen   ÖRNEK 2                               0.90%        1.00%         1.10%         1.20%
       faktörlerdir. Burada özellikle    Konut Büyüklüğü:                           120          120           120           120
       belirtilmesi gereken husus ise,   Konut Ortalama Birim Fiyatı               1,335 TL     1,335 TL     1,335 TL      1,335 TL
       kredilerin uzun vadeli olarak     Konut Ortalama Satış Fiyatı:             160,200 TL   160,200 TL   160,200 TL    160,200 TL
       sağlanması zorunluluğudur. Bunun   Kredi Değer Oranı:                        75%          75%           75%          75%
       nedeni; konut fiyatlarının kişilerin   Vade (Ay):                            120          120           120           120
       gelirleriyle karşılaştırıldığında çok   Kredi Toplamı:                     120,150 TL   120,150 TL   120,150 TL    120,150 TL
       yüksek olması ve ancak kredilerin
                                         Toplam Kredi Ödemesi:                    196,979 TL   206,856 TL   216,980 TL    227,344 TL
       uzun vadeli olarak verilebilmesi
                                         Toplam Kredi Ödemesindeki Değişim:          *          9,877 TL     20,001 TL    30,365 TL
       durumunda, kişilerin bunları
                                         Konut Satın Alma Gücü Endeksi:             100           95           91            87
       ödeyebilmelerinin mümkün
                                         Konut Satın Alma Gücü Endeksindeki Değişim:   *       - 5 PUAN      - 9 PUAN     - 13 PUAN
       olmasıdır. Türkiye’de mevcut
                                         Hane Halkı Aylık Ek Fon İhtiyacı:           *          250 TL        525 TL       775 TL
                                                                                                   T e l l â l ,  Mayıs 2 0 1 4,  S a y ı : 9
   1   2   3   4